Norm · België
AREI uitgelegd: de regels voor de elektrische installatie van een woning in België (Boek 1)
Het AREI (Algemeen Reglement op de Elektrische Installaties) is in België een koninklijk besluit, geen vrijblijvende norm. Voor woningen geldt Boek 1, van kracht sinds 1 juni 2020. Het legt onder meer 8 stopcontacten per kring, een hoofddifferentieel van 300 mA, 30 mA voor stopcontacten, verlichting en badkamer, een ééndraadschema en situatieschema en een keuring door een erkend organisme op.
Bijgewerkt op Gecontroleerd op RGIE / AREI · bèta
Het belangrijkste
- 01Boek 1: KB van 8 september 2019, in werking sinds 1 juni 2020, gewijzigd door de KB's van 5 maart 2023 en 3 oktober 2024.
- 02Maximaal 8 stopcontacten per kring (een meervoudige doos telt als 1), in minstens 2,5 mm², automaat ≤ 20 A.
- 03Hoofddifferentieel 300 mA, ≥ 40 A, type A; 30 mA voor stopcontacten, verlichting, badkamer en wasmachine, droogkast en vaatwasser, met hoogstens 8 kringen per differentieel.
- 04Aardverspreidingsweerstand onder 100 Ω verplicht, ≤ 30 Ω voor het standaardschema.
- 05Badkamer sinds 1 maart 2025: douche zonder volume 2, volume 1 = 1,2 m rond elk waterpunt; bad: volume 2 van 0,6 m.
- 06Keuring vóór de ingebruikname, daarna een controlebezoek om de 25 jaar.
Wat is het AREI en welke versie geldt?
Het AREI is de federale reglementering voor elektrische installaties, beheerd door de FOD Economie. Sinds 1 juni 2020 vervangt een structuur in drie boeken het AREI van 1981: Boek 1 voor laagspanning en zeer lage spanning (je woning), Boek 2 voor hoogspanning, Boek 3 voor de netten. Het is een koninklijk besluit: de tekst is gratis en publiek, en de drempels hieronder zijn wettelijke verplichtingen, geen aanbevelingen.
| Besluit | Inhoud voor woningen | In werking |
|---|---|---|
| KB 8 september 2019 | Nieuw AREI; Boek 1 vervangt het AREI van 1981 | 1 juni 2020 |
| KB 5 maart 2023 | 30 mA voor stopcontacten en verlichting, max. 8 kringen per 30 mA-differentieel, gemengde kringen, nieuwe symbolen | 1 juni 2023 |
| KB 3 oktober 2024 | Badkamervolumes afgestemd op IEC 60364-7-701 | 1 maart 2025 |
| KB 6 oktober 2025 | Gelijkstroom, zonnepanelen, batterijen | 1 april 2026 |
Bestaande installaties worden beoordeeld volgens de regels van hun uitvoeringsdatum. Deze gids beschrijft wat vandaag geldt voor een nieuwe installatie of volledige renovatie.
Aansluiting, netvorm en aarding
Er bestaan twee openbare netten: 3 × 230 V zonder nulgeleider en 3N400 V (230 V tussen fase en nul). Op 3 × 230 V hangt een eenfasig toestel tussen twee fasen en onderbreekt de differentieelschakelaar alle actieve geleiders. Vraag je netbeheerder (in Vlaanderen Fluvius) welk net je hebt, zeker vóór een laadpaal of warmtepomp.
De bescherming werkt met een eigen aarding en differentieelschakelaars (TT-principe). In nieuwbouw ligt een aardlus van minstens 35 mm² koper in de funderingssleuf, met een aardingsonderbreker die alleen met gereedschap opengaat.
| Onderdeel | Waarde |
|---|---|
| Aardverspreidingsweerstand, standaardschema | ≤ 30 Ω |
| Aardverspreidingsweerstand, uitzonderlijk | 30–100 Ω: minstens 2 differentiëlen van 30 mA, elk voor max. 16 stopcontacten |
| Aardverspreidingsweerstand, maximum | Onder 100 Ω |
| Aardgeleider | 16 mm² |
| Hoofdequipotentiaalverbindingen | 6 mm² |
| Hoofdschakelaar | ≥ 40 A, alle polen |
Aantal stopcontacten per kring en andere kringregels
De bekendste AREI-regel: ten hoogste 8 stopcontacten per kring. Het AREI telt dozen: een dubbel stopcontact onder één afdekplaat is 1 punt, twee aparte dozen naast elkaar zijn er 2. De grens blijft 8, met 16 A of 20 A. Elke kring met een stopcontact is minstens 2,5 mm².
Gemengde kringen (stopcontacten, verlichting en vaste toestellen samen) zijn toegelaten tot 8 punten; lampen op eenzelfde schakelaar tellen als één punt. Voor een kring met alleen verlichting noemt de tekst geen uitdrukkelijk maximum; veel installateurs houden uit voorzorg 8 aan. Met meer dan 2 lokalen zijn 2 verlichtingskringen verplicht.
| Kring | Punten | Automaat | Doorsnede | Differentieel |
|---|---|---|---|---|
| Stopcontacten | Max. 8 | ≤ 20 A | 2,5 mm² | 30 mA |
| Gemengde kring | Max. 8 samen | ≤ 20 A | 2,5 mm² | 30 mA |
| Alleen verlichting | Geen vast maximum (praktijk: 8) | ≤ 16 A | 1,5 mm² | 30 mA |
| Wasmachine, droogkast, vaatwasser | 1 toestel | ≤ 20 A | 2,5 mm² | 30 mA, niet selectief |
| Oven of toestel ≥ 2600 W op stopcontact | 1 toestel | ≤ 20 A | 2,5 mm² | 300 mA volstaat |
| Kookplaat, kookfornuis | 1 toestel | Volgens doorsnede (6 mm² → ≤ 40 A) | Volgens vermogen | 300 mA volstaat |
| Vaste verwarming | Exclusieve kring(en) | Volgens doorsnede | Volgens vermogen | 300 mA (≤ 100 mA bij ingewerkte elementen) |
| Laadpunt elektrische wagen | 1 per kring | Eigen automaat | Volgens vermogen | Eigen 30 mA + 6 mA DC-detectie of type B |
| Doorsnede | 1 mm² | 1,5 mm² | 2,5 mm² | 4 mm² | 6 mm² | 10 mm² | 16 mm² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Automaat max. | 10 A | 16 A | 20 A | 25 A | 40 A | 63 A | 80 A |
- Exclusieve kring voor wasmachine, vaatwasser, droogkast, kookfornuis, kookplaat, oven, vaste verwarming, elk laadpunt en elk vast toestel van 2600 W of meer (boiler, warmtepomp…).
- Hoogte: as van het stopcontact minstens 15 cm boven de vloer in droge ruimten, 25 cm in garage, kelder of buiten. Voor schakelaars geldt geen hoogte.
- Elk stopcontact heeft een aardingspen en kinderbeveiliging.
Differentieelschakelaars: 300 mA en 30 mA
Aan het begin staat een hoofddifferentieelschakelaar van ten hoogste 300 mA, minstens 40 A en type A, met verzegelbare ingangsklemmen. Daaronder beschermt minstens één differentieelschakelaar (ook verliesstroomschakelaar genoemd) van 30 mA de stopcontacten voor algemeen gebruik, de verlichting, de badkamer en de wasmachine, droogkast en vaatwasser.
- Hoogstens 8 kringen per 30 mA-differentieel: met 13 zulke kringen heb je er minstens 2 nodig.
- Type AC is verboden, ook in bestaande installaties.
- Kookplaat, oven, verwarming en boiler mogen rechtstreeks onder 300 mA, behalve als ze de badkamer voeden.
- Voor badkamer en wasmachine, droogkast en vaatwasser: geen selectieve differentieel, geen automatische herinschakeling, en de differentieel staat buiten de badkamer.
- Laadpaal of omvormer met gelijkstroomcomponent: ingebouwde 6 mA DC-detectie of een type B.
- Automaten: onderbrekingsvermogen minstens 3000 A, energiebegrenzingsklasse 3.
Badkamer: volumes 0, 1 en 2 sinds 1 maart 2025
Voor installaties vanaf 1 maart 2025 volgen de volumes IEC 60364-7-701. Het bovenvlak ligt op 2,25 m. Een douche heeft geen volume 2 meer: volume 1 is een cilinder van 1,2 m rond elk vast waterpunt.
| Volume | Afmetingen | Toegelaten | IP |
|---|---|---|---|
| 0 | Binnenkant van het bad of de douchebak | Alleen vast ZLVS-materieel (12 V) | IPX7 |
| 1 | Bad: boven de rand tot 2,25 m, ruimte onder het bad inbegrepen. Douche: 1,2 m rond elk waterpunt | ZLVS, vast aangesloten toestellen voor volume 1; geen stopcontact 230 V | IPX4 |
| 2 (alleen bad) | 0,6 m rond volume 1 | Vaste toestellen; stopcontact met 10 mA-differentieel of scheidingstransformator ≤ 100 W | IPX4 |
| Rest van het lokaal | Tot 4 m van de waterpunten, 3 m hoog | Gewoon materieel onder 30 mA | — |
Een bijkomende equipotentiaalverbinding verbindt de massa's en vreemde geleidende delen. In de volumes 0 tot 2 komt geen materieel dat andere lokalen voedt.
Ééndraadschema tekenen en situatieschema opmaken
Voor elke nieuwe installatie of belangrijke wijziging maakt de installateur een ééndraadschema en een situatieschema. Zonder die plannen geen keuring. Ze vermelden installateur en adres van de installatie en worden ondertekend door installateur, eigenaar en erkend organisme.
- Begin bovenaan met net (3x230V of 3x400V+N), meter, hoofdschakelaar en hoofddifferentieel.
- Teken de 30 mA-differentiëlen met hun kringen (max. 8) en de vaste toestellen onder 300 mA.
- Vermeld per differentieel gevoeligheid, type en stroom (40 A / 300 mA type A), per automaat stroom en curve (C20), per leiding type, doorsnede, aantal geleiders, plaatsingswijze en brandreactie (XVB 3G2,5 Cca).
- Geef elke kring een hoofdletter (A, B, C…) en elk punt een volgnummer vanaf de automaat: A1, A2…
- Gebruik de officiële symbolen van Boek 1 (bijgewerkt in 2023); een eigen symbool mag met een legende.
- Neem op het situatieschema dezelfde codes over; een schakelaar krijgt de code van het punt dat hij bedient.
De eigenaar bewaart het dossier: ééndraadschema, situatieschema en keuringsverslagen. Na een kleine wijziging volstaat een ondertekende korte beschrijving, maar het situatieschema wordt altijd bijgewerkt.
AREI-keuring door een erkend organisme
Een erkend organisme (door Belac geaccrediteerd en door de FOD Economie erkend) meet de aarding, test de differentiëlen, controleert doorsneden, automaten en punten per kring, en vergelijkt alles met de plannen.
| Keuring | Wanneer |
|---|---|
| Gelijkvormigheidsonderzoek | Vóór elke ingebruikname (ook zonnepanelen) en na een belangrijke wijziging |
| Controlebezoek | Om de 25 jaar (gemeenschappelijke delen: om de 5 jaar) |
| Controlebezoek bij verkoop | Bij verkoop van een woning, uitdrukkelijk voor een oude installatie (vóór 1 oktober 1981) die nooit gekeurd werd |
| Controlebezoek vóór vermogensverhoging | Oude, nooit gekeurde installatie |
Bij verkoop vraagt de notaris in de praktijk een keuringsverslag. Is het negatief, dan laat de koper de inbreuken wegwerken en opnieuw keuren binnen de termijn in het verslag. Voor een nieuwe aansluiting of de opening van de meter vraagt de netbeheerder (in Vlaanderen Fluvius) doorgaans het positieve keuringsverslag; vraag de precieze procedure op vóór de werken.
Een AREI-installatie ontwerpen met Circuia
Kies België bij het aanmaken van het project. De editor plaatst een hoofddifferentieel van 300 mA type A, verdeelt de kringen over 30 mA-differentiëlen (max. 8 kringen) en controleert de 8 stopcontacten per kring, 2,5 mm² voor stopcontacten, de automaat per doorsnede, de exclusieve kringen, de verlichtingskringen, de hoogtes en de badkamervolumes van 2025. Daarna volgen ééndraadschema, bordindeling en materiaallijst.
Open de editor ingesteld op België — gratis, in je browser.
Veelgemaakte fouten
- Een dubbel stopcontact als twee punten tellen, of twee aparte dozen als één.
- Stopcontacten op 1,5 mm² aansluiten: minimum is 2,5 mm².
- Een automaat van 25 A op 2,5 mm²: de grens is 20 A.
- De wasmachine alleen onder 300 mA laten, of op een selectieve differentieel.
- Meer dan 8 kringen achter één 30 mA-differentieel.
- Een differentieel van type AC plaatsen.
- Een stopcontact in volume 1, of in volume 2 zonder 10 mA of scheidingstransformator.
Veelgestelde vragen
Hoeveel stopcontacten mag je op één kring zetten volgens het AREI?
Welke differentieelschakelaars zijn verplicht in een woning?
Wat moet er op een ééndraadschema voor de keuring staan?
Hoe lang is een AREI-keuring geldig?
Mag er een stopcontact in de badkamer?
Vervangt Circuia de AREI-keuring of certificeert het mijn installatie?
Ontwerphulp
Ontwerp de installatie met de regels van dit land
Teken de woning of beschrijf ze aan de AI: Circuia plaatst de punten, controleert de regels van het land in realtime en genereert de verdeelkast, het eendraadsschema en de materiaallijst.
Redactie
Circuia-team
Geschreven door het Circuia-team op basis van de vermelde bronnen en het regelpakket van dit land in de editor: de waarden in de tabellen zijn die welke Circuia gebruikt.
Gepubliceerd op · bijgewerkt op
Bronnen
Bronnen gebruikt voor deze pagina, officiële teksten eerst:
- Justel — KB van 8 september 2019 (Boek 1, 2 en 3 van het AREI)
- etaamb — KB van 5 maart 2023 tot wijziging van Boek 1
- FOD Economie — Boek 1 van het AREI, vragen over verkoop (FR)
- ACA — Praktische gids huishoudelijke installaties, maart 2025 (FR)
- ACA — Wijzigingen AREI vanaf 1 maart 2025 (FR)
- Normec BTV — Wijzigingen KB 5 maart 2023 (FR)
- Prebes — KB van 6 oktober 2025 wijzigt Boek 1 van het AREI
- PlanElektra — AREI-wijzigingen 2025
- Vinçotte — Whitepaper AREI 2019
- ABB — Gids voor huishoudelijke installaties volgens het AREI (FR)
Gerelateerde pagina's
- DossierElektrische normen in Europa: NEN 1010 en AREIDe regels voor elektrische installaties in woningen uitgelegd: NEN 1010 in Nederland en het AREI in België, met de Circuia-editor per land.
- GidsNEN 1010 uitgelegd: groepenkast indelen, aardlekschakelaars en badkamer (editie 2015 en 2020)NEN 1010 voor woningen: welke editie geldt, groepenkast indelen, hoeveel stopcontacten per groep, aardlekschakelaars, badkamerzones en oplevering.
- CircuiaPrijzen: gratis, Projectpas € 39, Pro € 49/maandDe abonnementen van Circuia: Gratis om te ontdekken, Projectpas € 39 incl. btw voor een particulier project, Pro € 49 excl. btw/maand en Team € 129 excl. btw/maand voor elektriciens. 14 dagen proberen.
- CircuiaCircuia: elektrische installaties met AI volgens NEN 1010Teken je woning of vraag het aan de AI: Circuia ontwerpt de groepen en de verdeelkast en controleert ze volgens NEN 1010, het AREI en de regels van 17 landen.